Σε δημόσια διαβούλευση τέθηκε το νέο νομοσχέδιο του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού για την ίδρυση της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών (Α.Σ.Π.Τ.), ένα εγχείρημα που – όπως τονίζει η Υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη – αποτελεί «θεσμική απάντηση σε ένα αίτημα δεκαετιών» και μια σημαντική μεταρρύθμιση για την καλλιτεχνική εκπαίδευση στη χώρα.
Στόχος της πρωτοβουλίας είναι η σύνδεση της καλλιτεχνικής αριστείας με την πανεπιστημιακή οργάνωση, την έρευνα και ένα σαφές εκπαιδευτικό πλαίσιο, ώστε οι παραστατικές τέχνες να αποκτήσουν για πρώτη φορά αυτόνομη πανεπιστημιακή στέγη στην Ελλάδα.
Ίδρυση της Ανώτατης Σχολής Παραστατικών Τεχνών
Ο πυρήνας του νομοσχεδίου είναι η δημιουργία της Α.Σ.Π.Τ. ως δημόσιου, αυτοδιοικούμενου φορέα ανώτατης εκπαίδευσης ειδικού σκοπού. Η νέα Σχολή φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως ενιαίο ακαδημαϊκό κέντρο για τις παραστατικές τέχνες, συνδυάζοντας:
- πανεπιστημιακή δομή
- καλλιτεχνική πράξη
- έρευνα και θεωρία
- επαγγελματική εξειδίκευση
Πρόκειται για μια συνολική θεσμική αναδιοργάνωση του χώρου της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης, με στόχο τη διαφάνεια, την ποιότητα και τη σαφή κατάταξη των τίτλων σπουδών.
Οι φορείς που εντάσσονται στη νέα Σχολή
Η Α.Σ.Π.Τ. ενοποιεί κάτω από μία πανεπιστημιακή ομπρέλα πέντε ιστορικούς δημόσιους οργανισμούς:
- Εθνικό Θέατρο
- Εθνική Λυρική Σκηνή
- Κρατική Σχολή Ορχηστικής Τέχνης
- Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος
- Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης
Το κύρος και η ιστορική τους διαδρομή αποκτούν κοινό ακαδημαϊκό πλαίσιο, όχι ως απλή συνένωση δομών αλλά ως εθνικό εγχείρημα με ενιαία ταυτότητα και μακροπρόθεσμη προοπτική.
Πώς θα λειτουργεί η νέα Α.Σ.Π.Τ.
Σύμφωνα με το σχέδιο νόμου:
- Η Σχολή οργανώνεται ως ανώτατο ίδρυμα με εξειδικευμένα προγράμματα σπουδών.
- Η εισαγωγή θα γίνεται μέσω ειδικών εξετάσεων και δια ζώσης αξιολόγησης καλλιτεχνικών δεξιοτήτων.
- Η στελέχωση θα περιλαμβάνει καταξιωμένους καλλιτέχνες με θεσμικά κατοχυρωμένο ρόλο.
- Η εκπαίδευση θα συνδυάζει θεωρητική γνώση και πρακτική εφαρμογή.
- Με τον τρόπο αυτό επιχειρείται να δημιουργηθεί ένα σύγχρονο μοντέλο καλλιτεχνικής εκπαίδευσης, εφάμιλλο διεθνών ακαδημιών.
Τι προβλέπεται για τους ήδη εγγεγραμμένους σπουδαστές
Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει μεταβατικές διατάξεις ώστε να διασφαλιστεί ομαλή μετάβαση:
- Δίνεται δυνατότητα ένταξης των σπουδαστών των υφιστάμενων σχολών σε προγράμματα της Α.Σ.Π.Τ. έως συγκεκριμένο εξάμηνο και υπό προϋποθέσεις (π.χ. κατοχή απολυτηρίου Λυκείου).
- Όσοι δεν ενταχθούν μπορούν να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους στο ισχύον πλαίσιο.
- Οι τίτλοι των υφιστάμενων σχολών κατατάσσονται στο επίπεδο 5 του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων και αναγνωρίζονται ως ισότιμοι.
- Παράλληλα, τίθεται χρονοδιάγραμμα σταδιακής παύσης εγγραφών στις παλαιές σχολές, ώστε να μην συνεχιστεί το διπλό σύστημα εκπαίδευσης.
Αναδιάρθρωση της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης
Το σχέδιο νόμου προβλέπει επίσης:
- μετονομασία των Σχολών Ανώτερης Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης σε Ανώτερες Σχολές Καλλιτεχνικής Εκπαίδευσης
- αντίστοιχη οργάνωση των μουσικών ιδρυμάτων ως Ανώτερες Σχολές Μουσικής Εκπαίδευσης
- σαφή κατάταξη των τίτλων σπουδών στο επίπεδο 5 του Εθνικού Πλαισίου Προσόντων
- δυνατότητα ακαδημαϊκής συνέχειας προς τα Α.Ε.Ι. μέσω κατάταξης σε προχωρημένο εξάμηνο
Επιπλέον, η εποπτεία της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης μεταφέρεται πλήρως στο Υπουργείο Παιδείας έως το τέλος του 2026.
Η ίδρυση της Α.Σ.Π.Τ. επιχειρεί να καλύψει ένα θεσμικό κενό δεκαετιών, δίνοντας στις παραστατικές τέχνες πανεπιστημιακό πλαίσιο, ακαδημαϊκή αναγνώριση και σαφή επαγγελματική προοπτική.
Όπως υπογραμμίζει η Σοφία Ζαχαράκη, πρόκειται για μια μεταρρύθμιση που φιλοδοξεί να συνδέσει την καλλιτεχνική δημιουργία με την ανώτατη εκπαίδευση, την έρευνα και τη διεθνή παρουσία των Ελλήνων δημιουργών.
Η δημόσια διαβούλευση αναμένεται να αποτελέσει το επόμενο κρίσιμο βήμα για τη διαμόρφωση του τελικού πλαισίου λειτουργίας της νέας Σχολής.
